Từ năm 2026, chính sách thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có nhiều thay đổi quan trọng: bãi bỏ lệ phí môn bài, không áp dụng tư duy thuế khoán như trước, quản lý theo doanh thu thực tế, sổ sách kế toán, hóa đơn điện tử và dữ liệu bán hàng. Bài viết dưới đây MISA AMIS tổng hợp chi tiết các trường hợp hộ kinh doanh được miễn thuế, giảm thuế, miễn phí, lệ phí và những lưu ý quan trọng khi kê khai.
1. Tổng quan về miễn, giảm thuế, phí và lệ phí đối với hộ kinh doanh
Với hộ kinh doanh, miễn, giảm thuế, phí và lệ phí có thể hiểu là các chính sách giúp hộ, cá nhân kinh doanh được không phải nộp, được giảm một phần hoặc được xử lý linh hoạt đối với một số nghĩa vụ tài chính trong những trường hợp đáp ứng điều kiện pháp luật. Đây là nhóm chính sách rất quan trọng vì ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí vận hành, đặc biệt với các hộ mới kinh doanh, hộ quy mô nhỏ, hộ doanh thu thấp hoặc hộ gặp khó khăn do tạm ngừng, chấm dứt hoạt động.
Từ năm 2026, điểm đáng chú ý là chính sách quản lý thuế với hộ kinh doanh chuyển mạnh sang nguyên tắc doanh thu thực tế. Nếu hộ kinh doanh có doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở xuống, hộ không phải nộp thuế GTGT và không phải nộp thuế TNCN, nhưng vẫn có trách nhiệm thông báo doanh thu thực tế cho cơ quan thuế. Đây là chính sách miễn thuế quan trọng nhất với nhóm hộ kinh doanh nhỏ.
Bên cạnh đó, theo định hướng mới, lệ phí môn bài đối với hộ kinh doanh được bãi bỏ từ năm 2026. Điều này giúp giảm một khoản chi phí cố định đầu năm, đặc biệt có ý nghĩa với các hộ kinh doanh nhỏ, hộ mới mở, hộ bán hàng tại nhà, quán ăn nhỏ, tiệm cafe, spa, nail, cửa hàng tạp hóa, shop online.
Tuy nhiên, bạn cần hiểu đúng: được miễn thuế không đồng nghĩa với không cần đăng ký, không cần kê khai, không cần sổ sách. Hộ kinh doanh vẫn cần ghi nhận doanh thu, lưu chứng từ, thông báo doanh thu, sử dụng sổ kế toán theo Thông tư 152/2025/TT-BTC nếu thuộc đối tượng áp dụng. Khi doanh thu vượt ngưỡng, hộ phải chuyển sang kê khai, nộp thuế đúng kỳ.
2. Hộ kinh doanh được miễn thuế GTGT và thuế TNCN khi nào?
Trường hợp miễn thuế phổ biến nhất là hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở xuống. Theo chính sách năm 2026, nhóm này:
- Không phải nộp thuế giá trị gia tăng (GTGT)
- Không phải nộp thuế thu nhập cá nhân (TNCN)
Có trách nhiệm thông báo doanh thu thực tế cho cơ quan thuế theo quy định
Cần ghi nhận doanh thu bằng Sổ doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ, Mẫu S1a-HKD theo chế độ kế toán hộ kinh doanh.
Ngược lại, nếu hộ kinh doanh có doanh thu thực tế phát sinh trên 1 tỷ đồng/năm, hộ phải kê khai, nộp thuế kể từ quý phát sinh doanh thu vượt 1 tỷ đồng.
3. Bãi bỏ lệ phí môn bài đối với hộ kinh doanh từ năm 2026
Một thay đổi rất đáng chú ý trong nhóm quy định về miễn, giảm thuế, phí và lệ phí đối với hộ kinh doanh là việc bãi bỏ lệ phí môn bài đối với hộ kinh doanh từ năm 2026 theo định hướng tại Nghị quyết 198/2025/QH15.
Trước đây, lệ phí môn bài là khoản phí cố định hằng năm mà nhiều hộ kinh doanh phải nộp dựa trên doanh thu. Dù số tiền không quá lớn, khoản này vẫn tạo áp lực nhất định cho các hộ mới mở, hộ doanh thu thấp, hộ kinh doanh mùa vụ hoặc hộ mới thử nghiệm mô hình kinh doanh. Khi lệ phí môn bài được bãi bỏ, hộ kinh doanh sẽ giảm được một khoản chi phí cố định, có thêm nguồn lực để xoay vòng vốn, nhập hàng, cải thiện mặt bằng, đầu tư thiết bị hoặc chạy marketing.
Tuy nhiên, bạn cần phân biệt rõ: bãi bỏ lệ phí môn bài không có nghĩa là miễn toàn bộ nghĩa vụ thuế. Hộ kinh doanh vẫn phải xác định nghĩa vụ thuế GTGT, thuế TNCN, hóa đơn điện tử, sổ sách kế toán theo doanh thu thực tế.
Tóm tắt:
| Nội dung | Quy định 2026 |
| Lệ phí môn bài hộ kinh doanh | Được bãi bỏ |
| Thuế GTGT, TNCN với doanh thu từ 1 tỷ/năm trở xuống | Không phải nộp |
| Thuế GTGT, TNCN với doanh thu trên 1 tỷ/năm | Phải kê khai, nộp thuế |
| Hóa đơn điện tử | Bắt buộc nếu doanh thu từ 1 tỷ/năm trở lên |
| Sổ sách kế toán | Thực hiện theo Thông tư 152/2025/TT-BTC |
4. Miễn, giảm thuế khi hộ kinh doanh tạm ngừng hoặc chấm dứt hoạt động
Trường hợp hộ kinh doanh tạm ngừng hoạt động, hộ cần gửi thông báo đến cơ quan quản lý thuế trực tiếp để cập nhật trạng thái tạm ngừng kinh doanh. Trong thời gian tạm ngừng, hộ không phải nộp hồ sơ khai thuế, trừ trường hợp tạm ngừng không trọn kỳ tính thuế.
Ví dụ, nếu hộ kinh doanh tạm ngừng trọn quý và đã thông báo đúng quy định, hộ không phải nộp hồ sơ khai thuế cho quý đó. Nhưng nếu hộ vẫn phát sinh doanh thu trong một phần kỳ tính thuế, cần xác định doanh thu lũy kế và thực hiện nghĩa vụ phù hợp.
Trường hợp hộ kinh doanh chấm dứt hoạt động, hộ phải thông báo doanh thu lũy kế đến thời điểm chấm dứt hoạt động cùng hồ sơ chấm dứt. Việc này giúp cơ quan thuế xác định hộ còn nghĩa vụ thuế nào chưa hoàn thành hay không.
Đây là điểm nhiều hộ dễ bỏ sót. Một số hộ kinh doanh nghỉ bán, đóng cửa, trả mặt bằng nhưng không thông báo tạm ngừng hoặc chấm dứt hoạt động với cơ quan thuế. Sau đó, hồ sơ thuế vẫn ghi nhận hộ đang hoạt động, dẫn đến rủi ro bị nhắc nộp hồ sơ hoặc phải giải trình.
Vì vậy, khi ngừng kinh doanh tạm thời hoặc đóng hẳn cơ sở, hộ kinh doanh nên thực hiện đúng thủ tục. Việc thông báo kịp thời giúp tránh phát sinh nghĩa vụ thuế không đáng có, đồng thời bảo vệ quyền lợi của hộ kinh doanh trong giai đoạn chuyển đổi.
Trên đây là chia sẻ về các trường hợp Hộ kinh doanh được miễn, giảm thuế và các thủ tục cần thực hiện để được thụ hưởng chính sách miễn, giảm. MISA AMIS hy vọng qua bài viết, các Hộ kinh doanh có thể biết cách áp dụng khi mình thuộc trường hợp miễn, giảm thuế để giảm thiểu chi phí thuế phải nộp theo đúng quy định của pháp luật.
