Dự thảo Thông tư Hướng dẫn chế độ kế toán cho Doanh nghiệp siêu nhỏ

[Tải toàn bộ Dự thảo Thông tư Hướng dẫn chế độ kế toán cho Doanh nghiệp siêu nhỏ ]

Dự thảo Thông tư hướng dẫn chế độ kế toán cho doanh nghiệp siêu nhỏ được xây dựng nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý kế toán trong điều kiện quy mô nhỏ nhưng vẫn phải tuân thủ pháp luật. Nội dung Dự thảo tập trung đơn giản hóa sổ sách, linh hoạt theo từng phương pháp nộp thuế, giúp doanh nghiệp siêu nhỏ, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh dễ dàng áp dụng trong thực tế.

1. Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng 

Dự thảo Thông tư quy định và hướng dẫn về việc tổ chức ghi sổ kế toán, lập và trình bày báo cáo tài chính đối với doanh nghiệp siêu nhỏ. Việc xác định và thực hiện các nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp siêu nhỏ vẫn tuân thủ theo quy định của pháp luật về thuế hiện hành. 

Đối tượng áp dụng bao gồm có: 

• Doanh nghiệp siêu nhỏ
• Hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có nhu cầu áp dụng chế độ kế toán theo Thông tư

Việc xác định đúng phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng chính là căn cứ quan trọng để doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh lựa chọn và triển khai chế độ kế toán phù hợp, đảm bảo tuân thủ đúng quy định của pháp luật. 

2. Chế độ kế toán đối với doanh nghiệp siêu nhỏ nộp thuế theo tỷ lệ phần trăm (%) trên doanh thu 

Đối với doanh nghiệp siêu nhỏ nộp thuế GTGT và thuế TNDN theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu, công tác kế toán sẽ được thiết kế tối giản, tập trung vào việc theo dõi doanh thu phát sinh. 

• Về chứng từ: Doanh nghiệp sẽ sử dụng hóa đơn bán hàng hóa, dịch vụ, bảng kê mua hàng không có hóa đơn và chứng từ xác định chi phí hợp lý 
• Về sổ kế toán: Áp dụng các loại sổ gồm sổ doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ (S2a – DNSN), sổ chi tiết doanh thu, chi phí (S2b – DNSN), Sổ chi tiết vật liệu, dụng cụ, hàng hóa (S2c-DNSN), Sổ chi tiết tiền (S2d-DNSN)

3. Chế độ kế toán đối với doanh nghiệp siêu nhỏ nộp thuế GTGT theo tỷ lệ % và TNDN theo thu nhập tính thuế

Trong trường hợp này, doanh nghiệp cần theo dõi cả doanh thu và chi phí để xác định thu nhập chịu thuế, do đó hệ thống sổ kế toán được mở rộng hơn.

• Về hệ thống chứng từ: Gồm có hóa đơn, bảng kê mua hàng hóa, dịch vụ không có hóa đơn và các chứng từ liên quan đến chi phí hợp lý 
• Về hệ thống sổ kế toán: Áp dụng các sổ gồm: Sổ doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ (S2a-DNSN), Sổ chi tiết doanh thu, chi phí (S2b-DNSN), Sổ chi tiết vật liệu, dụng cụ, hàng hóa (S2c-DNSN), Sổ chi tiết tiền (S2d-DNSN)…

Sổ sách sẽ được dùng để làm căn cứ trực tiếp cho việc xác định thu nhập tính thếu và số thuế TNDN phải nộp. 

4. Chế độ kế toán đối với doanh nghiệp siêu nhỏ nộp thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ

Tùy theo phương pháp nộp thuế TNDN, doanh nghiệp sẽ áp dụng hệ thống sổ kế toán khác nhau.

• Trường hợp nộp thuế TNDN theo tỷ lệ % trên doanh thu: Sử dụng Sổ doanh thu (S3a-DNSN) và Sổ theo dõi nghĩa vụ thuế GTGT (S3b-DNSN).
• Trường hợp nộp thuế TNDN theo thu nhập tính thuế: áp dụng các sổ chi tiết doanh thu – chi phí, vật liệu hàng hóa, tiền và sổ theo dõi nghĩa vụ thuế GTGT.

5. Các sổ kế toán khác doanh nghiệp siêu nhỏ có thể sử dụng

Ngoài các sổ bắt buộc, doanh nghiệp siêu nhỏ có thể mở thêm các sổ kế toán phục vụ quản trị nội bộ như:

• Sổ chi tiết thanh toán công nợ
• Sổ tài sản cố định
• Sổ theo dõi nghĩa vụ thuế khác
• Sổ theo dõi vốn chủ sở hữu

Việc mở thêm sổ giúp doanh nghiệp kiểm soát dòng tiền, tài sản và nghĩa vụ thuế hiệu quả hơn.

6. Báo cáo tài chính của doanh nghiệp siêu nhỏ 

Một trong những nội dung được quan tâm nhiều nhất là nghĩa vụ lập và nộp báo cáo tài chính. Trên thực tế, nghĩa vụ này phụ thuộc vào phương pháp tính thuế TNDN mà doanh nghiệp đang áp dụng.

• Doanh nghiệp nộp thuế TNDN theo thu nhập tính thuế: Bắt buộc lập báo cáo tài chính
• Doanh nghiệp nộp thuế TNDN theo tỷ lệ % trên doanh thu: Không bắt buộc nộp báo cáo tài chính, trừ trường hợp tự nguyện lập để phục vụ quản lý

Hệ thống báo cáo tài chính sẽ bao gồm có: 

• Báo cáo tình hình tài chính (B01-DNSN)
• Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh (B02-DNSN)

Tạm kết: 

Nhìn chung, Dự thảo Thông tư hướng dẫn chế độ kế toán cho doanh nghiệp siêu nhỏ tạo khung pháp lý rõ ràng, đơn giản và phù hợp với thực tế hoạt động. Việc nắm đúng phạm vi áp dụng, chế độ kế toán và nghĩa vụ báo cáo tài chính sẽ giúp doanh nghiệp triển khai đúng quy định và quản lý hiệu quả hơn khi Thông tư chính thức có hiệu lực.