Tài khoản 811 – Chi phí khác theo Thông tư 99/2025/TT-BTClà tài khoản được sử dụng để ghi nhận các khoản chi phí phát sinh từ những sự kiện hoặc nghiệp vụ không thường xuyên trong doanh nghiệp. Việc hạch toán tài khoản này cần đảm bảo tuân thủ đúng nguyên tắc phân loại chi phí và quy định kết chuyển cuối kỳ.
Bài viết này MISA AMIS sẽ giúp kế toán doanh nghiệp nắm rõ cách hạch toán TK 811 theo Thông tư 99, các định khoản phổ biến và lưu ý khi thực hiện trên thực tế.
1. Nguyên tắc kế toán tài khoản 811 theo thông tư 99
Tài khoản 811 – Chi phí khác theo TT 99 được sử dụng để phản ánh các khoản chi phí phát sinh từ các sự kiện hoặc nghiệp vụ không thường xuyên, nằm ngoài hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thường của doanh nghiệp. Các khoản chi phí này bao gồm:
- Chi phí thanh lý, nhượng bán tài sản cố định (TSCĐ), bao gồm cả chi phí đấu thầu trong quá trình thanh lý. Trường hợp có thu từ bán hồ sơ thầu hoạt động thanh lý, nhượng bán TSCĐ, doanh nghiệp ghi giảm tương ứng chi phí thanh lý, nhượng bán TSCĐ;
- Chênh lệch giữa giá trị hợp lý tài sản được chia từ BCC nhỏ hơn chi phí đầu tư xây dựng tài sản đồng kiểm soát;
- Giá trị còn lại của TSCĐ khi tháo dỡ, di dời,…;
- Giá trị còn lại của TSCĐ bị thanh lý hoặc nhượng bán (nếu có);
- Chênh lệch lỗ phát sinh khi đánh giá lại vật tư, hàng hóa, TSCĐ mang đi góp vốn vào công ty con, liên doanh, liên kết hoặc các khoản đầu tư dài hạn khác;
- Tiền phạt phải nộp do vi phạm hợp đồng kinh tế hoặc các quy định hành chính;
- Các khoản chi phí khác.
Ngoài ra, các khoản chi phí không được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN theo quy định của Luật thuế TNDN, nhưng có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp lệ và đã hạch toán đúng chế độ kế toán, sẽ không được ghi giảm chi phí kế toán. Doanh nghiệp chỉ thực hiện điều chỉnh các khoản này trong tờ khai quyết toán thuế TNDN để làm tăng số thuế phải nộp.
2. Kết cấu và nội dung phản ánh của tài khoản 811 – Chi phí khác
Bên Nợ:
- Các khoản chi phí khác phát sinh.
Bên Có:
- Cuối kỳ, kết chuyển toàn bộ các khoản chi phí khác phát sinh trong kỳ vào Tài khoản 911 – Xác định kết quả kinh doanh để xác định kết quả kinh doanh.
Tài khoản 811 không có số dư cuối kỳ.
3. Phương pháp kế toán tài khoản 811 theo TT 99
3.1. Hạch toán nghiệp vụ nhượng bán, thanh lý TSCĐ:
– Ghi nhận thu nhập khác do nhượng bán, thanh lý TSCĐ, ghi:
Nợ các TK 111, 112, 131,…
Có TK 711 – Thu nhập khác
Có TK 3331 – Thuế GTGT phải nộp (33311) (nếu có).
– Ghi giảm TSCĐ dùng vào SXKD đã nhượng bán, thanh lý, ghi:
Nợ TK 214 – Hao mòn TSCĐ (giá trị hao mòn lũy kế)
Nợ TK 811 – Chi phí khác (giá trị còn lại)
Có các TK 211, 213
– Ghi nhận các chi phí phát sinh cho hoạt động nhượng bán, thanh lý TSCĐ, ghi:
Nợ TK 811 – Chi phí khác
Nợ TK 133 – Thuế GTGT được khấu trừ (1331) (nếu có)
Có các TK 111, 112, 141,…
– Ghi nhận khoản thu từ bán hồ sơ thầu liên quan đến hoạt động thanh lý, nhượng bán TSCĐ, ghi:
Nợ các TK 111, 112, 138…
Có TK 811 – Chi phí khác.
3.2. Khi tháo dỡ, di dời TSCĐ
Nợ TK 214 – Hao mòn TSCĐ (giá trị hao mòn lũy kế)
Nợ TK 811 – Chi phí khác (giá trị còn lại)
Có các TK 211, 213
3.3. Ghi nhận chi phí khác khi đánh giá lại vật tư, hàng hóa, TSCĐ đầu tư vào công ty con, công ty liên doanh, liên kết
Kế toán chi phí khác phát sinh khi đánh giá lại vật tư, hàng hóa, TSCĐ đầu tư vào công ty con, công ty liên doanh, liên kết: Thực hiện theo hướng dẫn tại các TK 221, 222, 228.
Xem thêm:
3.4. Hạch toán các khoản tiền phạt do vi phạm hợp đồng, vi phạm hành chính
Hạch toán các khoản tiền bị phạt do vi phạm hợp đồng kinh tế, phạt vi phạm hành chính, ghi:
Nợ TK 811 – Chi phí khác
Có các TK 111, 112, 338,…
Có TK 333 – Thuế và các khoản phải nộp Nhà nước (3339) (nếu có).
3.5. Kết chuyển chi phí khác để xác định kết quả kinh doanh cuối kỳ
Tại thời điểm kết thúc kỳ kế toán, kết chuyển toàn bộ chi phí khác phát sinh trong kỳ để xác định kết quả kinh doanh, ghi:
Nợ TK 911 – Xác định kết quả kinh doanh
Có TK 811 – Chi phí khác.
4. Một số lưu ý khi hạch toán tài khoản 811 trong doanh nghiệp
Khi hạch toán tài khoản 811 – Chi phí khác theo Thông tư 99/2025/TT-BTC, kế toán doanh nghiệp cần lưu ý một số điểm quan trọng sau để đảm bảo phản ánh đúng bản chất nghiệp vụ và tuân thủ quy định hiện hành:
- Chỉ sử dụng tài khoản 811 để phản ánh các chi phí mang tính chất “khác”, không phát sinh thường xuyên trong hoạt động sản xuất, kinh doanh chính của doanh nghiệp như chi phí thanh lý TSCĐ, tiền phạt vi phạm, lỗ đánh giá lại tài sản,…
- Không hạch toán vào tài khoản 811 các khoản chi phí không được trừ khi tính thuế TNDN dù có đầy đủ hóa đơn chứng từ hợp lệ; thay vào đó, các khoản này chỉ điều chỉnh trong hồ sơ quyết toán thuế TNDN.
- Phải ghi nhận đầy đủ cả giá trị còn lại của TSCĐ và các chi phí phát sinh khi thanh lý, nhượng bán TSCĐ; đồng thời ghi giảm chi phí nếu có thu từ bán hồ sơ thầu liên quan.
- Lỗ phát sinh do đánh giá lại tài sản góp vốn vào công ty con, liên doanh, liên kết,… phải được phản ánh vào TK 811 theo đúng hướng dẫn tại các TK 221, 222, 228 và các chuẩn mực kế toán có liên quan.
- Cuối kỳ kế toán, toàn bộ chi phí khác phát sinh phải được kết chuyển sang TK 911 – Xác định kết quả kinh doanh; tài khoản 811 không có số dư cuối kỳ.
- Cần lưu giữ đầy đủ các chứng từ hợp lệ như biên bản thanh lý, hóa đơn, hợp đồng, quyết định xử phạt,… để đảm bảo tính hợp lệ và minh bạch khi hạch toán và phục vụ công tác kiểm tra thuế.
5. Câu hỏi thường gặp khi hạch toán tài khoản 811
1. Khi nào doanh nghiệp được sử dụng tài khoản 811 – Chi phí khác?
Tài khoản 811 được sử dụng để hạch toán các khoản chi phí không phát sinh thường xuyên và không liên quan trực tiếp đến hoạt động sản xuất, kinh doanh chính của doanh nghiệp. Ví dụ: chi phí thanh lý tài sản, tiền phạt vi phạm hợp đồng, lỗ do đánh giá lại tài sản góp vốn,..
2. Các khoản tiền phạt do vi phạm có được đưa vào tài khoản 811 không?
Doanh nghiệp ghi nhận tiền phạt do vi phạm hợp đồng kinh tế hoặc vi phạm hành chính vào TK 811 – Chi phí khác, nếu khoản phạt có căn cứ hợp pháp và chứng từ đầy đủ.
3. Trường hợp thanh lý TSCĐ, giá trị còn lại và chi phí phát sinh hạch toán thế nào?
- Giá trị còn lại của TSCĐ thanh lý: ghi Nợ TK 811;
- Chi phí liên quan đến thanh lý (chi phí đấu thầu, tháo dỡ, vận chuyển…): cũng hạch toán vào TK 811;
- Nếu có thu từ bán hồ sơ thầu, khoản thu này được ghi Có TK 811 để giảm chi phí.
4. Cuối kỳ kế toán, tài khoản 811 xử lý ra sao?
Toàn bộ chi phí phát sinh trong TK 811 sẽ được kết chuyển vào TK 911 – Xác định kết quả kinh doanh. Tài khoản 811 không có số dư cuối kỳ.
5. Chi phí không được trừ theo Luật thuế TNDN có hạch toán vào TK 811 không?
Những khoản chi phí không được tính vào chi phí hợp lý khi quyết toán thuế TNDN nhưng có chứng từ đầy đủ không được hạch toán giảm chi phí kế toán. Doanh nghiệp chỉ cần điều chỉnh tại tờ khai quyết toán thuế TNDN.
6. Khoản lỗ do đánh giá lại tài sản góp vốn vào công ty liên doanh có đưa vào TK 811?
Nếu doanh nghiệp đánh giá lại vật tư, hàng hóa, TSCĐ mang đi góp vốn mà phát sinh chênh lệch lỗ, phần lỗ này được ghi nhận vào TK 811 – Chi phí khác, theo hướng dẫn tại các TK 221, 222, 228.
Kết luận
Tài khoản 811 theo Thông tư 99 là công cụ quan trọng giúp doanh nghiệp phản ánh đầy đủ các khoản chi phí không thuộc hoạt động sản xuất kinh doanh thường xuyên. Việc hạch toán đúng và kết chuyển kịp thời sẽ đảm bảo tính minh bạch trong báo cáo tài chính cũng như hỗ trợ doanh nghiệp trong công tác quyết toán thuế hiệu quả.
Để đơn giản hóa quy trình hạch toán và theo dõi chi phí, doanh nghiệp nên ứng dụng phần mềm kế toán online MISA AMIS – giải pháp toàn diện cho quản lý tài chính kế toán. Một số tính năng nổi bật bao gồm:
- Tự động hạch toán chứng từ, kết chuyển chi phí, lập báo cáo tài chính;
- Đồng bộ dữ liệu hóa đơn điện tử, ngân hàng, và hệ thống bán hàng;
- Cho phép truy cập và làm việc mọi lúc, mọi nơi trên nền tảng điện toán đám mây;
- Ứng dụng AI thông minh giúp kiểm tra sai sót định khoản, nhắc nhở chứng từ bất thường;
- Trợ lý ảo AVA hỗ trợ tra cứu văn bản pháp lý, hướng dẫn định khoản và trả lời nghiệp vụ kế toán 24/7.
Đăng ký ngay để trải nghiệm 15 ngày dùng thử miễn phí phần mềm kế toán online MISA AMIS – công cụ tài chính hoàn hảo cho doanh nghiệp của bạn
0904 885 833
https://amis.misa.vn/
